En busca de la velocidad: ¿Cuál es la bola más rápida? - Askatasuna BHI - Ikasnova
En busca de la velocidad: ¿Cuál es la bola más rápida? - Askatasuna BHI
Abiaduraren bila: Zein da bolarik azkarrena?
2025/12/10
Zein da azkarragoa, kristalezko kanika txiki bat ala plastikozko bola handi bat? Eta zer gertatzen da arrapala metalikoaren ordez alfonbra baten gainean botatzen badugu? Galdera hauei erantzuteko, DBH 2. mailako "Laborategiko Praktikak" ikasgaiko ikasleek laborategia proba-pista bihurtu dute.
Aste honetako erronka argia zen: esperimentu bat diseinatzea 2 metroko distantzia egiteko "txapeldunak" aurkitzeko: bai bolarik azkarrena, baita motelena ere.
Ez da jolasa, zientzia baizik
Bolas jaurtitzea erraza dirudi, baina emaitza fidagarriak lortzeko, ikasleek Metodo Zientifikoa zorrotz aplikatu behar izan dute. Ez dute ausaz jokatu; faktore desberdinak (aldagaiak) hartu dituzte kontuan esperimentua diseinatzean:
-
Malda: Arrapalaren inklinazioa aldatuz, grabitatearen eragina nola aldatzen den neurtu dute.
-
Bolaren ezaugarriak: Material desberdinak (metala, plastikoa, kristala...) eta tamaina desberdinak konparatu dituzte.
-
Gainazala: Bidea ez da beti berdina izan. Zorua leuna zenean eta zakarra zenean (oihalak erabiliz) marruskadura edo rozamendua nola aldatzen den aztertu dute.
Kronometroak martxan!
Taldeka, ikasleek hipotesiak planteatu eta datuak jaso dituzte. Emaitzak harrigarriak izan dira batzuetan: handiena ez da beti azkarrena, eta gainazalaren ehundurak uste baino eragin handiagoa du abiaduran.
Praktika honen bidez, fisikako kontzeptu abstraktuak (abiadura, azelerazioa, marruskadura-indarra) modu ukigarrian eta dibertigarrian barneratu dituzte. Zorionak gure zientzialari gazteei egindako lanagatik!
